Hafta içi, randevu ile
İş Hukuku

İş Sözleşmesi Haksız Feshedilirse Ne Yapılmalı?

İş sözleşmesi haksız feshedilirse ne yapılmalı sorusu, işveren tarafından geçerli veya haklı bir sebep gösterilmeden işine son verilen işçilerin en çok merak ettiği konulardan biridir. Böyle bir durumda işçinin, işyerindeki kıdemine ve sözleşme türüne göre kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve işe iade davası gibi farklı hukuki yollara başvurma imkânı bulunabilir.

  1. 01
    Fesih Bildiriminin İncelenmesi

    Fesih gerekçesi ve bildirim şekli değerlendirilir.

  2. 02
    Hakların Belirlenmesi

    Kıdem, ihbar tazminatı ve işe iade hakkı olup olmadığı tespit edilir.

  3. 03
    Arabuluculuğa Başvuru

    İşe iade ve bazı işçilik alacakları için dava şartı arabuluculuğa başvurulur.

  4. 04
    Dava Süreci

    Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa yetkili iş mahkemesinde dava açılır.

Haksız Fesih Sonrası İzlenecek Adımlar

İş Sözleşmesi Haksız Feshedilirse İlk Olarak Ne Yapılmalı?

Kısaca özetlemek gerekirse: iş sözleşmesi haksız şekilde feshedilen bir işçi, öncelikle fesih bildirimini ve gerekçesini incelemeli, ardından kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve varsa işe iade hakkını değerlendirmeli ve dava şartı olan konularda arabuluculuğa başvurmalıdır. Aşağıda bu süreç ayrıntılı olarak ele alınmaktadır.

Fesih Bildirimi Nasıl İncelenir?

İşverenin fesih bildirimi yazılı yapılmış olmalı ve fesih sebebi açık ve kesin şekilde belirtilmelidir. Fesih bildiriminde hiçbir sebep gösterilmemesi veya gösterilen sebebin somut olgulara dayanmaması, feshin geçersizliği iddiasında önemli bir dayanak oluşturabilir.

Geçerli Fesih
Haksız Fesih
İşçinin yetersizliği veya işletme gereklerine dayanır
Somut, geçerli bir sebep gösterilmez
Yazılı ve gerekçeli bildirim yapılır
Bildirim eksik, gerekçesiz veya usulsüz yapılır
İşçinin savunması alınabilir
Savunma alınmadan ani şekilde uygulanır
Geçerli Fesih ile Haksız Fesih Arasındaki Fark

Kıdem ve İhbar Tazminatı Hakkı

Haksız şekilde işten çıkarılan ve kanunda aranan kıdem süresini dolduran işçi, kıdem tazminatına hak kazanabilir; ayrıca fesih bildirim süresine uyulmadan yapılan bir fesih hâlinde ihbar tazminatı da talep edilebilir. Bu tazminatların hesaplanmasına ilişkin genel bilgi için Kıdem Tazminatı Kimlere ve Nasıl Ödenir? ve İhbar Tazminatı Nedir, Nasıl Hesaplanır? yazılarımızı inceleyebilirsiniz.

İşe İade Davası Ne Zaman Gündeme Gelir?

Belirli şartları (işyerinde belirli sayıda işçi çalıştırılması, işçinin belirli bir kıdeme sahip olması gibi) taşıyan işçiler, geçerli bir sebep gösterilmeden yapılan fesihlere karşı işe iade davası açabilir. İşe iade davasının şartları ve süreci hakkında ayrıntılı bilgi için İşe İade Davası Şartları ve Süreci Nasıldır? yazımızı inceleyebilirsiniz.

Arabuluculuğa Başvuru Neden Gereklidir?

İşe iade davası ve çoğu işçilik alacağı talebi için dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulması kanunen aranan bir şarttır. Arabuluculuk sürecinde taraflar anlaşırsa dava açılmasına gerek kalmaz; anlaşma sağlanamazsa arabulucunun düzenlediği tutanakla birlikte dava açma yoluna gidilebilir.

Sürecin Süresi Neden Önemlidir?

Hem işe iade davası hem de arabuluculuk başvurusu için kanunda öngörülen süreler bulunmaktadır; bu sürelerin kaçırılması, işçinin ilgili hakkını tamamen kaybetmesine yol açabilir. Bu nedenle fesih bildirimini alan işçinin, sürecini gecikmeden değerlendirmeye başlaması önem taşır.

Sözleşme Türü Sürece Nasıl Etki Eder?

Belirsiz süreli iş sözleşmesi ile belirli süreli iş sözleşmesinin feshinde uygulanacak kurallar farklılık gösterebilir. Bu iki sözleşme türü arasındaki temel farklar için Belirli Süreli İş Sözleşmesi ile Belirsiz Süreli Sözleşme Farkı Nedir? yazımızı inceleyebilirsiniz.

Fesih Sırasında Savunma Alınmaması Ne Anlama Gelir?

Kanunda öngörülen bazı fesih sebeplerinde, işverenin fesihten önce işçinin savunmasını alması gerekir. Savunma alınmadan yapılan bir fesih, tek başına feshi her zaman geçersiz kılmasa da, işe iade davasında işçi lehine değerlendirilebilecek önemli bir usul eksikliği olarak öne sürülebilir. Bu nedenle fesih bildirimi öncesinde savunma istenip istenmediğinin de dikkatle incelenmesi önerilir.

Toplu İşten Çıkarmalarda Durum Farklı mıdır?

Aynı anda birden fazla işçinin işten çıkarılması hâlinde, kanunda toplu işten çıkarmaya ilişkin ayrıca bildirim ve bekleme süresi yükümlülükleri öngörülmüştür. Bu yükümlülüklere uyulmadan yapılan toplu fesihler, bireysel fesih değerlendirmesine ek olarak bu usul eksiklikleri yönünden de sorgulanabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Fesih bildirimi sözlü yapılmışsa geçerli midir?

Hayır; iş sözleşmesinin feshi kural olarak yazılı yapılmalı ve fesih sebebi açık ve kesin şekilde belirtilmelidir; sözlü fesih bildirimleri ispat açısından da güçlük doğurabilir.

Haksız fesih hâlinde hem kıdem hem ihbar tazminatı birlikte istenebilir mi?

Evet; şartları sağlanıyorsa işçi, kıdem tazminatı ile ihbar tazminatını birlikte talep edebilir; bu iki tazminat farklı koşullara bağlıdır ve birbirini dışlamaz.

İşe iade davası kazanılırsa işçi işe geri döner mi?

İşveren, kesinleşen işe iade kararına rağmen işçiyi işe başlatmayabilir; bu durumda işveren, kanunda öngörülen ek bir tazminat ödemekle yükümlü olur.

Arabuluculuğa başvurmadan doğrudan dava açılabilir mi?

İşe iade ve kanunda arabuluculuğu dava şartı olarak öngören işçilik alacaklarında, arabuluculuğa başvurulmadan açılan dava usulden reddedilebilir.

Deneme süresi içindeki bir fesih de haksız fesih sayılabilir mi?

Deneme süresi içinde taraflara tanınan fesih serbestisi daha geniştir; ancak bu dönemde de ayrımcılık veya kötüniyet gibi hâller söz konusuysa değerlendirme farklılık gösterebilir.

Fesih sonrası tazminatların ödenmemesi durumunda ne yapılabilir?

Tazminatların ödenmemesi hâlinde, işçi arabuluculuk ve gerekirse dava yoluyla alacağının tahsilini talep edebilir; bu süreç genel işçilik alacağı davalarındaki usule tabidir.

Bu konuyla ilgili sorularınız için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilir, Fethiye İş Hukuku sayfamızdan bu alandaki hizmetlerimiz hakkında bilgi alabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz; somut olayınız için bir avukata danışmanız önerilir.

haksız fesihiş sözleşmesi feshikıdem tazminatıiş hukuku
Bu konuyla ilgili durumunuzu değerlendirelim

Yazıda anlatılanlar genel bilgilendirme amaçlıdır; kendi durumunuza özgü bir değerlendirme için bize ulaşabilirsiniz.